اسكندر بيگ تركمان
914
تاريخ عالم آراى عباسى ( فارسى )
كردگى محمد قلى دورمن از امراء اوزبكيه بساز و بازى ما بين سرخس و هرات آمدند خسرو سلطان حاكم ماروچاق با جمعى از مبارزان رزم آزماى از ماروچاق بمدافعهء ايشان كمر بسته روانه شد اين حسينخان حاكم سرخس ابن مير حسين سلطان فيروز جنگ مشهورا با فوجى از طايفه چغتاى كه هميشه در آن حدود با اوزبكيه نبرد آزمائى كرده مردانگيها بظهور آوردهاند بخسرو سلطان ملحق گرديده باتفاق باوزبكيه رسيدند از جانبين دست بآلت قتال برده فيما بين حرب در پيوست خسرو سلطان از جهالت و غرور شجاعت و خودرايى بيتابى كرده در محل نامناسب طرح جنك انداخت اگرچه كوششهاى مردانه نمود اما عاقبت مغلوب [ 644 ] گشته از معركه بيرون رفت اين حسينخان كه كهنه سپاهى كار ديده جنك آزموده بود عار فرار به خود قرار نتوانستند و او بر اوزبكان حمله نموده در اثناى گير و دار مير سلطان حسين نام پسرش بقتل رسيد او از واقعه پسر بىآرام گشته نخواست كه قرة العين خود را بباد داده خود راه سلامت جويد چندان تلاش كرد كه با چند نفر از غازيان چغتاى از كاس اجل شربت واپسين شهادت نوشيد غازيان چغتاى بعد از كشته شدن ابن حسينخان خود را به طرف جوئى كه در جنك گاه كشيده [ متوفىها ] فوت ميرزا ابراهيم الحسنى الهمدانى آنجا را خندق و حصار خود ساخته تا آخر روز خود را حفظ نموده مردانه از آن معركه بمأمن سلامت رسيدند در قشلاق وانقى اين خبر بعرض اشرف رسيده عواطف شهريارى كه همواره باحقاق حق خدمت گذاران جان نثار متوجه حال بازماندگانست مظفر حسين پسر ديگرش را بجاى پدر برتبه ايالت خانى سرافراز فرموده الكاء و اقطاع پدر را به او ارزانى داشتند . متوفىها در اين سال علامة العلماء فى زمانه ميرزا ابراهيم الحسنى الهمدانى كه شمهء از اوصاف حميده و فضايله و اخلاق پسنديده آن سيد دانشمند در صحيفهء اول اين دفتر تحت اسامى شريفه سادات و و علماى زمان شاه جنت مكان رقم تحرير يافته جهان فانى را وداع نموده كتب خانهء حيات را از صحيفهء هستى پرداخت . مير فانى كرمانى در تاريخ واقعه ميرزا ميگويد : تاريخ مرغ روح و روان ابراهيم * كرد پرواز سوى باغ نعيم آن بنى سيرت و ولى فطرت * كه عديمش بدهر بود عديم گفتمش سال فوت با دل ريش * سدره باشد مقام ابراهيم مراد از دل ريش تحصيل عددهاست كه بتعميه هزار و بيست و پنج است . فوت سيد مبارك خان ديگرى از متوفىها سيد مبارك خان والى عربستان حويزه است كه باجل طبيعى در اين سال درگذشت . وى سيد شيعه مذهب پاك اعتقاد بود بعد از ارتحال شاه جنت مكان به زور بازوى مردانگى آن ولايت را بحيطهء تصرف درآورده لواى حكومت برافراخت قبل از جلوس و ايام قرب بعضى اوقات با امراء قزلباش در مقام خلاف درآمد . اما بعد از جلوس همايون غاشيهء فرمانبردارى بر دوش گرفته آثار